Cẩn thận với dịch giả
Chúng tôi xin nhắc lại: CẨN THẬN VỚI DỊCH GIẢ. Nhóm dịch ngoài việc
dịch nguyên bản còn thêm các nhận xét của chính mình vào bản dịch, nhằm
truyền tải theo cách tốt nhất ý tưởng của tác giả cho độc giả. Vì vậy, đôi chỗ
giọng văn sẽ không hoàn toàn giống như của tác giả.
Bạn đọc tuy không thể đọc nguyên văn lời tác giả, nhưng bù lại, sẽ có cái
nhìn đa chiều khi ý kiến của nhóm dịch giả (và các độc giả khác) đều được
phản ảnh trong quyển sách này.
Tóm lại, nhớ cẩn thận.
Và chúc các bạn đọc sách vui vẻ.

BIẾT HÀI LÒNG Quyển sách này được dịch bởi:
Phạm Duy Việt An
Nguyễn Quang Bình
Hồ Thị Minh Châu
Nguyễn Trung Hiếu
Nguyễn Hạo Nhiên Thủy Lê Phương Thảo
Nguyễn Minh Trí
Nguyễn Xuân Trúc Viên

Đặng Phạm Quang Vũ
Phạm Nguyễn Tường Vy
Hiệu đính và biên tập:
Nguyễn Hạo Nhiên
Ebook miễn phí tại : www.Sachvui.Com

Mục lục
Cẩn thận với dịch giả
Thỏa thuận
Nguồn gốc của vấn đề
Sự hài lòng: Là gì và tại sao
Con đường dẫn đến sự hài lòng
Những giấc mơ tan vỡ
Quảng cáo và những giấc mơ tan vỡ
Hãy yêu chính mình
Nơi bắt nguồn hành phúc
Hạnh phúc từ bên trong
Phản ứng tiêu cực với những hành động của người xung quanh
Đừng ràng buộc giá trị của bản thân với hành động của người
khác
Biết hài lòng trong quan hệ
Tự tạo niềm vui và gặp gỡ mọi người
Đố kị
Các kỹ thuật chấp nhận bản thân
Những câu hỏi thường gặp
Kết
Tóm tắt các bước hành động

Thỏa thuận
Đây không phải là quyển sách mà bạn xem qua rồi để sang một bên. Sách
cũng không phải nói về các triết lí chung chung, hay khuyên răn gì về cuộc
sống cả. Và sách cũng không phải dụ dỗ bạn tham gia một chương trình nào
hết. Vậy thì nó là gì?
Đây là một quyển sách hướng đến hành động. Sách được viết để bạn:
* Đọc trong 1 giờ. Không phải đọc sơ sơ rồi bỏ đó, mà là đọc thực sự.
* Biến phương pháp thành hành động. Ngay lập tức.
* Luyện tập kĩ năng hằng ngày, mỗi ngày ít phút thôi. Trong thời gian
ngắn, bạn sẽ có các kĩ năng cơ bản giúp bản thân biết hài lòng, ít giận dữ và
ít stress hơn trước nhiều.
Nghe khá hay nhỉ? Nếu bạn thích những thứ mà sách này sẽ mang lại, hãy
thỏa thuận thế này:
* Bạn sẽ làm 3 điều đã nói ở trên.
* Bạn cũng đồng ý tắt hết mấy thứ linh tinh trên laptop và cho bản thân mình
1 tiếng đồng hồ tập trung đọc sách.
* Tôi đồng ý sẽ viết ngắn gọn để tiết kiệm thời gian cho bạn, và sẽ hướng
dẫn bạn một vài kĩ năng thực sự hữu dụng.
Chỉ thế thôi. Tôi rất vui vì bạn đã đọc tới đây. Cảm ơn bạn rất nhiều.

Nguồn gốc của vấn đề
Hầu như tất cả các vấn đề mà chúng ta gặp phải đều có nguồn gốc từ sự bất
mãn đối với chính mình.
Tôi muốn lặp lại để nhấn mạnh rằng: Tất cả các vấn đề ta gặp phải đều xuất
phát từ sự bất mãn.

Hãy xem xét các ví dụ sau:
1. Nghiện ăn: Thức ăn cho ta hạnh phúc nhất thời, ta tìm kiếm hạnh phúc từ
các nguồn bên ngoài bởi vì ta không hài lòng với chính mình. Những niềm
vui đến từ thức ăn chỉ là tạm thời. Sau đó, ta lại thấy sầu đời vì đã ăn quá
nhiều thứ bậy bạ. Và thế là, đau đớn thay, người ta lại phải ăn để bớt buồn.
2. Nghiện thuốc lá, ma túy, chất kích thích, rượu: Cũng cùng lý do như
nghiện đồ ăn, cũng theo chu kỳ.
3. Nghiện Internet, trò chơi điện tử, Liên Xô chống Mỹ: Như trên.
4. Nợ nần vô tổ chức: Ta mua sắm vật chất kiểu như mua nguồn hạnh phúc
bên ngoài (xem ở trên). Thế là ta bắt đầu lo sợ rằng nếu ta buông bỏ của cải
vật chất thì đời ta sẽ tiêu tùng. Đây là biểu hiện của sự thiếu tự tin vào bản
thân, rằng ta sẽ không thể sống mà không có đầy của cải xung quanh mình.
5. Sợ gặp gỡ mọi người: Ta lo sợ người khác có thể đánh giá về bản thân, vì
ta không tự tin, và bởi vì ta không hài lòng với việc là chính mình.
6. Sợ khởi nghiệp kinh doanh: Ta sợ sẽ thất bại vì không tự tin, không hài

lòng với bản thân mình.
7. Không hài lòng với ngoại hình: Ta muốn mình có body hoàn hảo, và tất
nhiên, đó là điều không tưởng. Ta không thể chấp nhận được rằng cơ thể
mình như vậy đã là quá hoàn hảo rồi (tất nhiên việc cải thiện sức khỏe luôn
luôn là điều tốt). Ta không tin rằng người khác yêu mến ta vì chính tính tình
ta mà không quan trọng ngoại hình.
8. Thất bại trong việc tạo thói quen mới: Ta không thực sự tin mình có thể
đủ kiên trì tạo ra các thói quen. Do đã từng thử rồi thất bại, nên chính bản
thân ta không cố hết sức mình để thay đổi. Ta không tin tưởng chính mình,
và do đó, ta nghĩ rằng mình là kẻ không đáng tin và vô kỷ luật.
9. Ghen tuông, bất an về người yêu, kiểm tra Facebook của người yêu
“phòng khi nó đang tăm tia đứa khác”: Ta không thực sự tin rằng mình đủ
hấp dẫn. Ta tự ti ,nghĩ rằng mình quá kém cỏi và không xứng đáng với tình
yêu của người khác.
10. Ghen tị về những gì người khác đang làm trên Facebook/Instagram, lo
rằng mình đang bị kẻ khác vượt mặt: Ta nghĩ rằng ai cũng đang vui vẻ hơn
mình. Ta không hài lòng với những gì mình đang làm – kiểu như thấy thứ ta
đang làm quá cùi bắp vậy. Nhưng tận trong thâm tâm, nguyên do gốc rễ là vì
ta thiếu tự tin vào bản thân mình mà thôi.
11. Trì hoãn/phân tâm bởi Internet: Ta luôn thích làm những thứ dễ dàng,
thoải mái hơn là lao vào những việc khó khăn, bất lợi. Ta không muốn làm
những điều bất lợi vì sợ vất vả, và cũng vì ta nghĩ mình sẽ thất bại. Ta chẳng
tin mình có thể làm gì nên chuyện cả.
12. Lo lắng: Ta có một ước mơ đẹp mê ly. Rồi cũng vì đó, sự lo lắng rằng
giấc mơ sẽ sớm tan vỡ bỗng nhiên xuất hiện. Thế là ta không dám làm, vì sợ
mình sẽ không kiểm soát được cảm xúc nếu chính mắt thấy giấc mơ của

mình tan vỡ. Thế là ta lo. Và thế là ta lại mất tự tin.
13. Giận dữ: Ta mơ. Và ta muốn giấc mơ thành hiện thực. Thế là ta nổi quạu
khi có người xen vào. Thực tế là, cũng như trên, ta mất bình tĩnh cũng chỉ
bởi ta sợ rằng mình sẽ xỉu nếu thấy ảo vọng vỡ tan. Chung quy cũng do thiếu
tự tin.
Và còn rất nhiều những vấn đề tương tự như trên. Có thể thấy rằng tất cả
những vấn đề này thực sự chỉ là một. Tựu trung lại thì chỉ có vài nguyên
nhân chủ chốt mà thôi.
Những vấn đề mấu chốt liên quan đến sự bất mãn:
1. Một ước mơ/viễn cảnh lý tưởng mà ta đang trì hoãn không dám đối mặt.
2. Sự không hài lòng với chính bản thân.
3. Thiếu lòng tin vào bản thân.
4. Tìm kiếm hạnh phúc từ bên ngoài.
Bước hành động: Hãy suy nghĩ về các vấn đề ở trên (hoặc vấn đề khác ta
có thể gặp phải). Bạn có thể nhìn thấy nguồn gốc của sự bất mãn với bản
thân mình (và cuộc sống của mình) trong mỗi vấn đề hay không?

Sự hài lòng: Là gì và tại sao
Sự hài lòng là gì? Đối với tôi, đó là việc thấy hạnh phúc với chính bản thân
mình. Đó là điều mà tôi đã không làm được trong nhiều năm liền, và tôi nghĩ
rằng hầu hết mọi người cũng không.
Trong cuộc đời mình, tôi đã học hỏi rất nhiều để có thể biết hài lòng với bản
thân. Tôi hạnh phúc với cuộc sống. Tôi hạnh phúc với bản thân mình.
Tôi hạnh phúc với công việc tôi làm, và tôi không cần tìm cách để có thêm
độc giả, lượt truy cập hay thu nhập gì hết. Ở đâu tôi cũng hạnh phúc cả.
Nhiều người có thể nói rằng "Ừ thì anh thành công rồi, muốn nói kiểu gì chả
được!", nhưng tôi nghĩ rằng nghĩ vậy là không chính xác. Nhiều người thành
đạt vẫn không cảm thấy hài lòng và luôn muốn có nhiều hơn nữa. Họ không
thể hài lòng với bản thân họ. Nhiều người nghèo hoặc “không thành đạt” lại
tìm thấy sự hài lòng. Và hơn thế nữa, tôi nghĩ rằng việc tìm kiếm sự hài lòng
lại chính là thứ đưa đến tất cả thành công cho tôi – nhờ nó, tôi thoát khỏi nợ
nần. Nó đã giúp tôi thay đổi thói quen. Nó đã làm cho tôi trở thành một
người chồng, người cha, người bạn, người đồng nghiệp tốt hơn – và có lẽ
thậm chí là một tác gia tốt nữa.
Điều nguy hiểm nhất chính cái quan điểm "ta có thể hài lòng khi ta thành
đạt" mà người ta hay nói, bởi họ đang cố chối bỏ không dám bước trên con
đường dẫn đến sự hài lòng, nhất là khi đó là điều họ có thể (và nên) làm
ngay bây giờ. Ngay bây giờ chứ không phải là sau này. Không phải là khi
người ta đã có sự nghiệp nở hoa rực rỡ hay giàu nứt đố đổ vách. Mà là ngay
bây giờ.
Bước hành động: Hãy tự hỏi mình rằng bây giờ ta có thấy hài lòng không.

Nếu không thì khi nào ta mới hài lòng? Có gì ngăn ta hài lòng hay không?

Con đường dẫn đến sự hài lòng
Chúng ta thường sinh ra với suy nghĩ rằng mình thật tuyệt vời. Chúng ta có
thể nhảy nhót và làm đủ trò hề ở nơi công cộng khi còn là một đứa nhóc 5
tuổi. Ta chẳng thèm quan tâm người khác nghĩ gì về mình.
Thời gian trôi qua, khi ta trở thành người lớn, cái sự tự tin đó không còn.
Người ta bị bạn bè, gia đình tác động; người ta thấy nhiều sự việc diễn ra
trên báo đài; người ta đã từng mất mặt; thế nên người ta chẳng tin vào bản
thân nữa. Trở thành người lớn, chúng ta bắt đầu nghi ngờ chính bản thân
mình. Ta phán xét mình rất nặng nề. Chúng ta tự chê bai cơ thể mình, chỉ
trích bản thân vì tính thiếu kỉ luật, và phê phán tất cả lỗi lầm ta mắc phải. Ta
chán chính mình.
Kết quả là, ta cố gắng cải thiện cái cơ thể đầy khiếm khuyết này, cố gắng
hoàn thiện chỉ bởi vì ta thấy mình tệ quá rồi. Ta nghi ngờ khả năng của chính
mình. Ta không hài lòng. Ta không còn cố gắng thay đổi vì chẳng thể tin
được mình sẽ thành công.
Cái sự tự ti dẫn đến nhiều hậu quả khá nghiêm trọng, như sự nghiệp trì trệ,
cuộc sống bất hạnh, khó chịu về mọi thứ trong cuộc sống, và cả các thói
quen không lành mạnh nữa. Người ta, một khi đã tự ti, sẽ hay sa vào các thói
hư tật xấu như ăn vặt sa đà, hay say xỉn, lười tập thể dụng, nghiện shopping,
mê game hay cuồng Internet.
Vậy thì làm sao để hài lòng với chính mình?
Vấn đề đầu tiên là sự mất tự tin. Đó là mấu chốt để giải quyết mọi thứ.
Mối quan hệ của ta với chính mình cũng giống như mối quan hệ của ta với

bất cứ ai khác. Nếu bạn ta liên tục trễ hẹn, không giữ lời hứa, cho ta leo cây,
cuối cùng cũng sẽ tới lúc ta ngừng tin tưởng họ. Với bản thân ta, cũng tương
tự. Thật rất khó để thích một gã nào đó mà ta không tin tưởng, và dĩ nhiên
cũng thật khó để thích bản thân nếu ta thiếu lòng tin vào chính mình.
Vì vậy, hãy cố gắng xây dựng niềm tin với chính bản thân mình (tôi có đưa
ra một số bước hành động thực tế trong phần dưới cùng bên dưới). Cải thiện
từ từ thì cuối cùng ta sẽ biết cách tin tưởng bản thân một cách hiệu quả.
Vấn đề thứ hai là việc ta đánh giá bản thân mình rất ngặt. Ta so sánh bản
thân với những tiêu chuẩn không có thật trong tất cả mọi phương diện. Ta
muốn có body như người mẫu. Ta muốn công thành danh toại. Ta muốn đi
du lịch vòng quanh thế giới, biết nhiều thứ tiếng, biết chơi nhạc, nấu ăn
ngon, có nhiều bạn tốt, có người yêu và con cái ngoan ngoãn. Ta muốn có
những thành tựu đáng kinh ngạc, muốn là người hoàn hảo nhất quả đất. Và
dĩ nhiên, đó cũng là lúc ta biến thành người ảo tưởng nhất luôn.
Và một khi đã ảo tưởng, người ta thường soi mình với các ước mơ phi thực
tế này. Thế là ta lại càng phê phán bản thân ngặt nghèo hơn nữa.
Thế thì, muốn hài lòng, hãy ngừng so sánh bản thân mình với những thứ
hoàn hảo đi. Hãy ngừng phán xét bản thân đi. Bỏ những thứ lý tưởng viễn
vông ấy đi, ta sẽ từ từ biết cách tin tưởng chính mình.
Bước hành động: Hãy xem xét những giấc mơ phi lý mà ta đang dùng để
soi mình. Cũng tự hỏi mình rằng liệu ta có đủ tự tin để có thể theo đuổi ước
mơ tới cùng, dù cuộc đời sóng gió dập vùi hay không.
Tuki: Ước mơ thì cũng tốt thôi, nhưng nếu chỉ vì chưa đạt được ước mơ mà
chán đời thì không tốt tí nào. Mơ mộng không sai, sai là sai ở thái độ.

Hài lòng không phải là không làm gì cả
Trước khi đến với các bước hành động cụ thể, hãy nói về sự hài lòng và sự
thay đổi. Nhiều người nghĩ rằng nếu ta thấy hài lòng, thì ta chỉ việc nằm ườn
ra và chẳng làm gì cả ngày trời. Tại sao phải làm gì đó, trong khi ta đã thấy
hài lòng về mọi thứ chứ? Vậy thì làm cách nào sự hài lòng có thể hòa quyện
được với sự nỗ lực của bản thân?
Vấn đề nằm ở chỗ, khởi đầu với sự hài lòng, rõ ràng, tốt hơn nhiều so với
cách khởi đầu với sự bất mãn ngập tràn trong não.
Hầu hết chúng ta được thúc đẩy bởi những nhu cầu hay mong muốn cải thiện
mình, để sửa chữa những thứ mà ta không thích ở bản thân. Chính điều này,
dĩ nhiên, cũng có thể là một cách để bắt đầu thay đổi, dù nó không phải là
một cách bắt đầu thật sự tốt.
Nếu ta cảm thấy có điều gì đó trong cuộc sống mình không hợp lý và cần
được cải thiện, ta sẽ thúc đẩy bản thân cải thiện những điều đó. Và dĩ nhiên,
ta có thể thành công hoặc thất bại. Thử nghĩ xem, nếu ta thay đổi chỉ vì đang
bất mãn về chính mình, thì nếu lỡ như ta không thay đổi được thói quen đó,
sự bất mãn bắt đầu xâm lấn. Thế là mọi chuyện xoay vòng, ta không thành
công nên càng bất mãn, mà càng bất mãn lại càng khó thành công. Khi sự
bất mãn lên đến đỉnh điểm, ta dần dần buông bỏ ước mong thay đổi, bởi vì
lòng tin vào chính bản thân ta đã mất. Và cũng chính vì thế, ta lại càng bất
mãn hơn với chính mình.
Đó là nếu ta thất bại. Thế nhưng, giờ giả sử ta thành công và ta thật sự đủ
giỏi để thành công. Đại khái như, ta giảm được đủ số cân như ý, và có thể
không còn cảm thấy chán cái xác mình như trước nữa. Khi đó, vấn đề khác
lại nảy sinh.

Nếu ta bắt đầu thay đổi bản thân vì khó chịu với khuyết điểm của mình, thì
vướng mắc đó sẽ không thể chấm dứt ngay cả khi ta đã thay đổi được khuyết
điểm ấy. Ta sẽ mãi tiếp tục tìm kiếm những khuyết điểm khác, tìm xềm còn
gì để ta có thể cải thiện nữa không. Kiểu như, khi đã có bắp tay Popeye thì
lại đòi cơ bụng sáu múi; hết sáu múi thì lại đến muốn chân dài. Nếu không
còn vấn đề về cơ thể, ta sẽ lại thấy những khuyết điểm khác mà thôi.
Thế là nó trở thành cái vòng luẩn quẩn không hồi kết trong cả cuộc đời. Ta
chẳng bao giờ đủ hoàn hảo để hài lòng. Nếu ta bắt đầu do muốn cải thiện các
khiếm khuyết của bản thân, hay vì cảm giác khó chịu chính mình, thì thậm
chỉ kể cả nếu như ta tiếp tục thành công và tiếp tục cải thiện, ta vẫn chỉ là
đang tìm kiếm hạnh phúc từ những nguồn bên ngoài. Ta không tìm thấy
hạnh phúc từ những điều cốt lõi bên trong. Khi đó, nguồn bên ngoài là cách
duy nhất ta có thể tìm kiếm hạnh phúc nhất thời. Nếu ta đang tìm kiếm hạnh
phúc từ bên ngoài, ta sẽ dễ dàng lạc lối đến với của cải hay các hoạt động
kiểu như ăn uống, mua sắm, tiệc tùng hoặc cắm đầu làm việc,... để cố gắng
được thấy hạnh phúc trong phút chốc.
Thay vào đó, ta có thể tìm thấy sự hài lòng từ cốt lõi bên trong và không cần
các nguồn hạnh phúc bên ngoài kia. Khi đó, ta sẽ có một nguồn hạnh phúc
bền vững. Tôi thấy đó là cách bắt đầu tốt hơn cả. Rất nhiều người tự hỏi:
"Nếu ta đã hài lòng, có phải chỉ việc nằm chơi là đủ?”. Tôi nghĩ đó là một
hiểu lầm khá tai hại về sự hài lòng.
Ta có thể hài lòng và chỉ nằm ườn đâu đấy, nhưng ta cũng có thể thấy hài
lòng và muốn giúp đỡ người khác. Ta có thể thấy hài lòng và thương cảm
đối với người khác và muốn giúp đỡ mọi người. Ta có thể vui vẻ với việc
là chính mình, nhưng cùng lúc đó vẫn muốn giúp người khác thuyên giảm
nỗi đau. Và theo cách đó, ta có thể cống hiến mình cho nhân loại và làm việc

tốt cho mọi người, nhưng dĩ nhiên, không nhất thiết phải thay đổi thế giới
mới được hạnh phúc. Thậm chí vì một vài lý do, giả như ta phải bàn giao
công việc cho người khác, ta vẫn sẽ còn cái sự hài lòng bên trong của bản
thân mình.
Tuki: Rất buồn cười khi những người không làm gì cả ngày lại thường chính
là những kẻ ít hài lòng với bản thân mình nhất.
Bước hành động: Hãy suy nghĩ những điều về bản thân mà ta muốn thay
đổi. Kế tiếp, hãy tìm những thứ khiến ta có thể thấy hài lòng về bản thân
mình.

So sánh bản thân với điều phi thực tế
Một trong những nguyên nhân quan trọng nhất khiến sự bất mãn xuất hiện
chính là việc so sánh bản thân với những người xung quanh.
Tôi thấy có vài người luôn mang chính mình đi so sánh với tôi mọi lúc mọi
nơi: họ muốn thành công như tôi, muốn sống đơn giản như tôi, vui vẻ với gia
đình như tôi, và thậm chí họ còn muốn hói đầu giống tôi nữa. (Ờ thôi, nói
thật là cái cuối cùng tôi chỉ chém gió chơi thôi.)
Dĩ nhiên, họ đang so sánh họ với những lý tưởng diệu kì. Trên thực tế, tôi
không được như họ nghĩ. Và cũng chẳng có ai trên đời này giống như ta nghĩ
đâu – ai cũng chỉ nhìn thấy một phần câu chuyện, những chỗ tuyệt vời, và
hiếm khi biết được sự do dự, nỗi buồn cũng như sự bất mãn của người khác.
Người ta không chia sẻ những khiếm khuyết của mình với mọi người; họ chỉ
khoe những thứ hay ho. Họ chỉ check-in, chụp đồ ăn ngon, khoe hình phượt,
khoe con cái (và khoe ngực bự), chứ chẳng bao giờ đem khoe những mảng
màu tối tăm lên Facebook cả.
Vì ta đang mơ mộng về những ảo tưởng viễn vông, nên trong đời thực, ta

dần dần ham muốn có những thứ phi thực tế ấy. Việc ta đang làm thật sự rất
vô ích. Thậm chí nó còn gây ảnh hưởng khá tiêu cực, bởi vì ta dần dần bớt
hài lòng đi – hậu quả của việc thích so sánh mình với người khác.
Tuki: Vợ người luôn đẹp hơn vợ mình. Ai cũng biết câu này, nhưng thật lạ là
không phải ai cũng hiểu.
Bất cứ khi nào ta nhận thấy mình đang sô sánh về những điểm tốt cuộc sống
ai khác với những điểm xấu của ta, thì hãy thôi ngay. Thôi, đừng nghĩ nữa.
Ta chỉ đang khiến bản thân đau khổ thêm mà thôi, chẳng ích gì cả.
Thay vì thế, thử nghĩ về những thứ ta đang làm, và vui vẻ với những thứ đó.
Việc ta đang làm hiện tại có thể (và hẳn là) rất thú vị. Hãy trân trọng những
phút giây này. Từng phút giây cuộc sống đều là một phép màu.
Bước hành động: Nghĩ về những lúc ta so sánh bản thân mình với người
khác. Ta có những hình ảnh hoàn hảo của người khác từ đâu? Facebook,
báo chí, blog, phim ảnh hay tạp chí?

Những giấc mơ tan vỡ
Cuộc sống của chúng ta là chuỗi những suy nghĩ viễn vông – ảo tưởng và kì
vọng hão huyền. Nhưng thật không may, thường thì ta không nhận ra rằng
mình đang có những thứ đó trong đầu.
Và nói chung, mơ thì rất đã, nhưng đến khi đời không như mơ, con người ta
thưởng ngẩn ngơ không hiểu. Thực tế là thứ vô cùng thú vị, nhưng khi chúng
ta mang mơ và thực ra để so sánh, thì mọi thứ bỗng trở nên khập khiễng. Đó
là nguyên nhân lớn khiến chúng ta không vui với bản thân, với người khác
và cả với cuộc sống này.
Đó cũng là nguyên nhân khiến chúng ta mưu cầu hạnh phúc từ những thứ
bên ngoài – người ta thường mơ tưởng về thứ mà họ sẽ có, về danh vọng, về
cuộc đời bùng cháy khi mà đã có đầy đủ những thứ vật chất bên ngoài. Thế
nhưng, khi họ có mọi thứ (thức ăn, quần áo, mỹ phẩm, người yêu, thậm chí
là điểm số…), thì vật chất bỗng trở nên tầm thường và không thể làm họ
hạnh phúc như họ vẫn tưởng. Và rồi sai lầm lặp lại: con người ta lại mơ
tưởng. Một vòng tròn quay hoài không dứt.
Sau đây là vài ảo tưởng ta hay có:
Ta nhìn thấy ai đó với vóc dáng không thể nào chuẩn hơn được nữa và bắt
đầu mơ mộng rằng ngày nào đó mình cũng sẽ được như vậy
Ta muốn có người yêu để giúp ta thoải mái, hạnh phúc, và yêu ta không điều
kiện, phải thật lãng mạn và luôn bên cạnh, chăm sóc bảo vệ ta lúc ta cần.
Ta mơ rằng ta có thể hình thành thói quen tốt, không bao giờ thất bại, và
luôn sống thật kỉ luật.

Ta mong rằng người khác luôn lịch sự với mình, không chạy xe ẩu, không
bao giờ nổi quạu, luôn chịu rửa chén, dọn dẹp sau mỗi lần bày bừa.
Ta đợi một buổi sáng nhẹ nhàng và tràn đầy năng lượng.
Ta mơ rằng mọi người sẽ luôn chăm chú nghe ta chém gió, muốn được nghe
những điều ta nói và đáp ứng những gì ta cần.
Dĩ nhiên, không phải lúc nào ta cũng biết mình đang mơ mộng hão huyền.
Nhưng khi ta bắt đầu bực bội, thất vọng, chán nản hay giận dỗi với người
khác và thậm chí với bản thân mình, thì đó là một dấu hiệu rõ ràng cho thấy
ta đang có một giấc mơ tan vỡ.
Ta bất mãn với bản thân bởi ta không có được những điều như trong giấc mơ
ấy: body hoàn hảo, người yêu tuyệt vời, công việc ổn định, giỏi mọi thứ,
không bừa bộn, sống lành mạnh, không do dự, và danh tiếng thì nổi
lềnh bềnh như một siêu sao màn bạc.
Chúng ta thất vọng với người khác bởi họ không được như ta mong đợi:
không phải lúc nào họ cũng tử tế với ta, vui vẻ và không bao giờ giận dữ,
quan tâm mọi người, không bao giờ khiếm nhã, ngó lơ người khác, luôn
đúng giờ, hay đơn giản chỉ là biết giữ vệ sinh sạch sẽ mọi lúc mọi nơi…
Chúng ta bất mãn với cuộc sống bời những điều mơ mộng về đời thực
thường luôn hão huyền: ta mong rằng thời tiết được ổn định hơn, rằng có
được ngồi nhà đẹp hơn cùng với công việc ngon lành, rằng luôn được là cái
“cái rốn của vũ trụ”, của niềm vui và những thú vị trên đời này, rằng mọi
người xung quanh ta đều yêu quý và xem ta là người quan trọng nhất, là
người tuyệt vời nhất... và ta mơ rằng những thứ tuyệt vời nhất trần đời sẽ
chẳng bao giờ thay đổi.

Sự hài lòng chỉ có được khi ta để những ảo tưởng ra đi. Đời thực đã đủ đẹp
mà không cần những ước mơ ấy. Bản thân mỗi người chúng ta đã quá tuyệt
vời rồi. Hãy để những giấc mơ bay đi.
Vậy phải làm thế nào để buông bỏ những điều không tưởng đó? Đầu tiên là
phải nhận biết về những điều ấy đã. Nhìn bản thân mơ tưởng viễn vông,
nhận thức rõ ràng điều đang xảy ra và biết rằng mình không cần những giấc
mơ này. Cứ buông bỏ. Nhìn thẳng vào thực tại, và nhận ra sự tuyệt vời của
cuộc sống. Cuộc sống, như nó vốn có, và hoàn toàn không chút viễn tưởng
nào. Ta chỉ cần học cách nhìn mà thôi.
Bước hành động: Mỗi khi thất vọng, nản lòng, không vui, giận dữ hay căng
thẳng, hãy viết ra bạn đang mơ tưởng viễn vông điều gì, để mỗi lần có cảm
giác ấy thì lại nhìn vào. Hãy tập buông bỏ đi.

Quảng cáo và những giấc mơ tan vỡ
Một trong những nguyên nhân lớn nhất khiến khách hàng mua nhiều sản
phẩm, và cũng là nguyên nhân làm cho họ bất mãn với cuộc sống này nhiều
như vậy, chính là quảng cáo. Quảng cáo tạo ra nhũng nhu cầu ảo – bỗng
dưng chúng ta cần điện thoại iPhone, xe mới hay nhẫn kim cương, tất cả
cũng chỉ bởi quảng cáo đã “luồn lách” đưa những nhu cầu đó vào bộ não của
chúng ta.
Quảng cáo có tính ảnh hưởng cao – mọi người không thể nhận thức rõ,
nhưng nó lại đánh vào tiềm thức chúng ta, khiến mọi người đều muốn mua
thêm đồ. Ước ao có được sản phẩm nào đó tồn tại trong tâm trí và tạo
ra quan niệm rằng, việc mua sắm luôn là chìa khóa cho mọi vấn đề trong
cuộc sống. Nó khiến ta nghĩ rằng việc mua sắm là điều hiển nhiên, và con
người ta không còn bất kì một lựa chọn nào khác cả.
Quảng cáo ở khắp mọi nơi. Mọi ngóc ngách của cuộc sống chúng ta bị bao
vây bởi quảng cáo. Nó buộc mọi người chấp nhận rằng quảng cáo là một sự
thật hiển nhiên của xã hội, và gắn tư tưởng đó vào tâm trí mỗi người. Xem ti
vi, quảng cáo đập ngay vào mặt. Đọc báo, lướt web, quảng cáo nằm ở mọi
nơi. Facebook, Twitter, email, biển hiệu, xe buýt, sự kiện thể thao, không
gian công cộng ngoài trời, áo quần, các cuộc thi, trên trời, trên đài, trên bưu
thiếp, iTunes, trước hoặc giữa phim, thậm chí ngay trong phim. Nói tóm lại
là… mọi nơi.
Trên các trang mạng, chắc chắn có quảng cáo “đóng quân” ở đó. Và nếu có
trang nào đó mà không có quảng cáo, thì hầu như chỉ là do họ chưa có đủ
lượng độc giả để người ta đặt quảng cáo mà thôi (rất khác biệt với hệ thống
mạng của 15 năm trước, khi mà quảng cáo còn rất hiếm).

Chúng ta có thể chiến thắng quảng cáo bằng cách từ bỏ những giấc mơ phi
thực tế mà quảng cáo đang cố gieo vào đầu ta. Đừng để chúng tạo ra nhu cầu
ảo trong đầu. Đừng để chúng lợi dụng những nỗi sợ hãi để bán được hàng.
Đầu tiên, mọi người hãy hạn chế xem các chương trình có mục đích quảng
cáo trên ti vi, clip online, và hãy năng lên các web không ngập tràn quảng
cáo (hay bạn có thể dùng phần mềm để chặn quảng cáo lại), và đừng đọc tạp
chí có quá nhiều quảng cáo thừa thãi.
Bằng nhiều cách khác nhau, “bọn” quảng cáo dùng mọi cách để tạo ấn tượng
cho khách hàng của mình. Họ muốn tạo nỗi sợ thiếu thốn cho khách hàng.
Để ý quá trình này, ta có thể tỉnh táo và ít bị ảnh hưởng bởi chiêu trò của họ
hơn.
Tuki: Dĩ nhiên, tẩy chay toàn bộ các trang web đặt quảng cáo như tác giả đề
nghị thì cũng hơi cực đoan quá, bởi đó cũng là nguồn nuôi sống các trang
web hữu ích này. Tốt hơn là ta có thể tự nhận thức được ảnh hưởng xấu từ
các quảng cáo ấy và tự kiểm soát ngăn mình không rơi vào cái ma trận mà
quảng cáo bày ra. Thế là đủ.
Chúng ta có thể tự tìm ra điều mình cần bằng cái ta có và nghĩ. Những nhu
cầu hư cấu cần phải được xóa bỏ. Không cần gì nhiều, bạn chỉ cần đủ dũng
cảm để bỏ đi.
Bước hành động: Kiểm tra một trong số các nhu cầu ảo mà mình đang có.
Tự hỏi bản thân tại sao ta lại cần nó. Nếu bỏ nó đi thì sao? Nó có ích gì
không? Liệu khi bỏ nó rồi, ta có nhiều không gian và thời gian hơn để làm
việc, sáng tạo, hoặc ít ra là để ta không phải căng thẳng với chuyện cắt giảm
lương của công ty hay không? Có rủi ro nào chăng? Và rủi ro này có khả
năng xảy ra cao không? Ta có thể làm gì để kiểm soát các rủi ro này?

Xây dựng lòng tin

Khi ta thất bại nhiều lần trong việc điều chỉnh thói quen, ta sẽ có cảm giác
mất lòng tin vào chính bản thân mình. Ta sẽ không tin mình có khả năng để
làm bất cứ việc gì khác, thậm chí có cảm giác tội lỗi và đôi khi chán ghét
chính con người mình.
Đây thực sự là một điều khá tồi tệ đối với việc xây dựng những thói quen tốt
trong tương lai. Và nó cũng có thể là nguyên nhân dẫn đến sự bất mãn đối
với bản thân ta.
Khi bắt đầu một thói quen mới, nếu ta không thực sự tin tưởng vào chính
mình, ta sẽ càng có ít cơ hội thành công. Và khi mọi thứ trở nên khó khăn
hơn một chút, chúng ta hoài nghi chính bản thân mình. Khi ta gần như muốn
buông bỏ mọi thứ, thì một phần nào đó trong tiềm thức sẽ nói với ta rằng:
“À, tao biết chắc đằng nào mày cũng bỏ cuộc mà. Thấy chưa, tao nói có sai
đâu. Mày lại thất bại rồi.”. Và sau đó thì ta từ bỏ, thay vì kiên trì theo đuổi và
chiến đấu đến cùng với cảm giác muốn bỏ cuộc này.
Ta thường mất tự tin chính bởi ảnh hưởng của sự thất bài, cùng với các cảm
giác tiêu cực đã ăn sâu vào tiềm thức. Thường là ta thất bại vì vài lý do nào
đó, rồi thì dùng các thất bại này để tự kỉ ám thị chính mình rằng mình là một
tên kém cỏi. Ngay cả những người đã luyện tập hài lòng với bản thân nhiều
khi cũng mắc lỗi tư duy tiêu cực này.
Chúng ta sẽ tự nói với bản thân mình rằng: “Gì vậy bây? Sao không làm
theo cách cũ đi? Mày nghĩ gì vậy? Tao tưởng mày biết suy nghĩ chứ.
Nhiêu đó làm không xong, quá kém!”.
Đối với một vài người, đó chính là cách mà bố mẹ hay nói với họ. Cũng có
thể là anh/chị em ruột, hoặc câu hay nói thằng bạn cùng lớp, cũng có thể là
từ một người nào đó khác. Thậm chí có thể là giọng nói chung chung đại
diện cho tất cả những người luôn chỉ trích chúng ta trong một thời gian dài.

Những lời nói này rất quan trọng (một cách thiếu tích cực), và nó dẫn ta đến
việc tự đánh giá bản thân mình. Ta sẽ không còn yêu và tin tưởng vào bản
thân nữa. Tuy nhiên, có một sự thật không phải ai cũng biết: những lời nói
đó hoàn toàn sai lầm. Đó chỉ đơn thuần chỉ là một giọng nói trong đầu ta mà
thôi. Ta không cần phải tin nó. Chẳng lẽ chúng ta chỉ thất bại một vài lần là
đi tự chỉ trích bản thân mình hay sao? Thay vì tiếp thu các chỉ trích theo kiểu
“à, đây là vấn đề, mình chỉ cần sửa chữa chỗ này là Ok”, mà theo kiểu “mình
lại thất bại rồi, mình đúng là vô dụng mà, hu hu”. Chỉ đơn giản như thế đã đủ
để ta thấy ta coi bản thân có giá trị đến mức nào rồi.
Và ta lại thất bại. Lại thất bại tiếp. Mỗi lần thất bại, ta cảm thấy bản thân
mình thật tệ hại, chẳng xứng đáng thành công. Và do vậy ta lại khiến mình
ngày càng khó thành công. Vòng xoáy này có thể sẽ tiếp diễn trong rất nhiều
năm sau này.
Phương pháp lấy lại lòng tin
Dưới đây là một vài bí kíp mà ta cần phải học:
1. Phải nhận thức được rằng sự thất bại không phải là một lý do để đánh
giá bản thân ta. Ý này vô cùng quan trọng. Nếu bạn không muốn biết thêm
gì khác, thì chỉ cần nhớ điều này là đủ. Thay vì gặm nhấm thất bại như một
chỉ số cho thấy ta là kẻ không đáng tin và kém cỏi, thì ta nên nhận ra rằng
thất bại chỉ là một sự kiện khách quan bên ngoài. Dĩ nhiên là ta có liên quan
tới sự kiện này, nhưng cũng chẳng khác nào những việc bình thường như
ném bóng vào rổ cả. Nếu ta ném hụt, thì có phải ta là người kém cỏi không?
Không. Nó chỉ đơn thuần cho thấy rằng ta cần điều chỉnh cách ném bóng. Có
thể là di chuyển lại gần rổ hơn. Có thể là ném sai quy cách đi. Hoặc là lấy
thang. Hoặc là làm cái rổ to hơn. Tìm người khác giúp. Trò chơi thành công
hoàn toàn không có luật – ta có thể tự tìm đường đi cho bản thân mình. Sự
thất bại chỉ đơn thuần là một dấu hiệu cho thấy ta cần thay đổi phương

pháp mà thôi.
2. Tha thứ những lỗi lầm của bản thân trong quá khứ. Trước khi ta có thể
bắt đầu tin tưởng bản thân mình lại, ta phải vượt lên trên tất cả những thất
bại và những cảm giác chán chường mà thất bại đã tạo ra. Chỉ cần tốn một
vài phút để xốc lại tinh thần. Ok, ta đã thất bại. Ừ, chẳng có gì nghiêm trọng
cả. Kệ nó đi! Tự nhủ rằng ta rất tuyệt vời, và những sai lầm đó không phải là
lỗi của bản thân ta. Chỉ là sai phương pháp mà thôi.
3. Bắt đầu giữ lời hứa với chính mình. Phần này sẽ tốn nhiều thời gian, bởi
sự tin tưởng không phải đùng phát là có ngay. Hãy đưa ra một vài lời hứa
nho nhỏ với bản thân. Không đùa đâu, nhỏ thôi. Nhỏ tới mức ta có thể thực
hiện được, và nghiêm túc làm theo. Ví dụ như nếu ta muốn tập yoga đều đặn,
thì chỉ cần tự hứa với lòng là mỗi ngày ngồi lên thảm tập đúng giờ một lần.
Thậm chí chẳng cần tập tành gì đâu. Ngồi lên thảm thôi. Và hãy cố hết sức
thực hiện đúng lời hứa đó. Với những thứ khác cũng tương tự – cứ viết đi,
hay là cứ ăn một cọng rau vào mỗi bữa ăn, hãy thử tắt máy trong 1 phút đồng
hồ khi hết giờ (ví dụ như để ta có thể tập trung vào một thứ gì đó ngoài việc
chỉ lướt web suốt ngày). Giữ những lời hứa nhỏ với nỗ lực thực sự. Theo
thời gian ta sẽ bắt đầu nhận ra rằng ta thực sự rất đáng tin cậy và biết giữ
lời.
4. Học cách vượt qua những thời điểm khó khăn. Sẽ có những khoảng thời
gian khi ta không muốn làm theo thói quen đang tập nữa, khi ta bắt đầu
muốn từ bỏ, khi ta bỏ lỡ một hoặc hai ngày không làm theo kỉ luật vì nhiều
lý do khác nhau, và chẳng muốn bắt đầu tập lại nữa. Đầu tiên, ta phải thừa
nhận rằng luôn có thử thách trong quá trình luyện tập, và có thể là ta cần nỗ
lực nhiều hơn một chút để vượt qua. Điều thứ hai là ta phải nhận ra được
những suy nghĩ tiêu cực về khả năng của chính bản thân mình, và ta phải
nhận thức được cả những lý do bàn lùi để né tránh việc hành động theo mục
tiêu đã đề ra. Nhận diện, và cố vượt qua. Thứ ba là hãy tự nhủ với bản thân
rằng ta chỉ cần tìm thêm một vài động lực thúc đẩy – có thể nhờ một người
bạn giúp đỡ, cũng có thể là tham gia vào một diễn đàn để được mọi người

động viên, có thể là tự thưởng cho bản thân một món quà lớn, hay thông báo
thử thách này với tất cả mọi người để có động lực vượt lên chính mình.
Bốn bước, thực sự không quá dễ nhưng cũng không quá khó. Ta sẽ hoàn
thành thô...